Anunnaki. Ο μύθος οι θεωρίες οι ανακαλύψεις μέχρι σήμερα και ο H.P. Lovecraft.

Anunnaki. Ο μύθος οι θεωρίες οι ανακαλύψεις μέχρι σήμερα και ο H.P. Lovecraft.

Πολύ πριν ο άνθρωπος κοιτάξει τον ουρανό με τηλεσκόπια, τον κοίταζε με φόβο και απορία. Στην αρχαία Μεσοποταμία εκεί όπου γεννήθηκε ο γραπτός λόγος, η αστρονομία και οι πρώτες πόλεις οι ουρανοί δεν ήταν απλώς γεμάτοι αστέρια. Ήταν κατοικημένοι.

Οι Anunnaki εμφανίζονται ήδη στα αρχαιότερα Σουμεριακά κείμενα του 3ου π.Χ. χιλιετηρίου. Η λέξη προέρχεται από το “Anu-nna-ki” οι απόγονοι του Anu, του θεού του ουρανού.

Σύμφωνα με τα πήλινα αρχεία, οι Anunnaki ήταν ένα συμβούλιο θεών, θεϊκές υπάρξεις που “κατέβηκαν” για να εγκαθιδρύσουν την τάξη στον κόσμο. Μοίραζαν καθήκοντα, όριζαν ποιος θα βασιλεύει, ποιος θα υποφέρει, ποιος θα θυμηθεί τους θεούς και ποιος θα τους ξεχάσει.

Στην ουσία, οι Anunnaki ήταν οι δυνάμεις της μοίρας, το πάνθεον που κυβερνούσε τη Γη και τον Κάτω Κόσμο.

Αναφέρονται στα Μύθια του Enki και της Ninhursag, στο Έπος του Γκιλγκαμές και σε βαβυλωνιακά κείμενα όπως το Enuma Elish. Η Μεγάλη Συνέλευση των Anunnaki αποφάσιζε ακόμη και για τον κατακλυσμό, εκείνον που αργότερα πέρασε στη Βίβλο ως “Πλημμύρα του Νώε”.

Enki και Enlil

Στην καρδιά του Σουμεριακού κοσμολογικού δράματος βρίσκονται δύο μορφές, ο Enki, θεός της σοφίας, των υδάτων και της δημιουργίας, και ο Enlil, θεός της εξουσίας και της τάξης. Η σχέση τους είναι σχεδόν αρχέτυπη ο ευεργέτης και ο κυρίαρχος, ο ελευθερωτής και ο αυστηρός.

Σύμφωνα με τους μύθους, όταν οι “κατώτεροι θεοί” κουράστηκαν από τη σκληρή εργασία, ο Enki πρότεινε να δημιουργηθεί ένα νέο ον για να υπηρετεί τους Anunnaki. Και έτσι αναμειγνύοντας πηλό με θεϊκό αίμα, γεννήθηκε ο άνθρωπος.

Ένα πλάσμα ημι-θεϊκό και ημι-γήινο ούτε ελεύθερο ούτε δούλος.

Είναι ίσως το πρώτο αφήγημα «τεχνητής δημιουργίας» στην ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού ένας μύθος που προαναγγέλλει, με σχεδόν προφητική ακρίβεια, τη μεταγενέστερη εμμονή μας με τη γενετική μηχανική και την τεχνητή νοημοσύνη.

Από τη θεολογία στην αρχαιολογία

Η mainstream αρχαιολογία αντιμετωπίζει τους Anunnaki ως μυθολογικές θεότητες, σύμβολα των φυσικών δυνάμεων και της κοινωνικής ιεραρχίας.Τα αρχαία σφηνοειδή κείμενα δεν περιέχουν σαφή αναφορά σε “εξωγήινους” ή σε διαστημικά ταξίδια πρόκειται για μια θεοκρατική αφήγηση, αντίστοιχη με εκείνες της Αιγύπτου ή της Ελλάδας.

Η επιστήμη βλέπει τους Anunnaki μέσα από το πρίσμα της πολιτισμικής εξέλιξης, πώς οι πρώτοι πολιτισμοί προσωποποίησαν τον φόβο, τη φύση και το πεπρωμένο σε θεότητες που έμοιαζαν με ανθρώπους, αλλά είχαν τη δύναμη των άστρων.

Ωστόσο, ήδη από τα τέλη του 19ου αιώνα, η αποκρυφιστική και εσωτερική παράδοση (Theosophy, Hermeticism, κ.λπ.) άρχισε να βλέπει στους Anunnaki ένα αρχαιότερο υπόστρωμα γνώσης θεούς ή όντα που μετέφεραν σοφία από άλλους κόσμους.

Οι Ανουννάκι και ο H.P. Lovecraft

Είναι δύσκολο να μη νιώσει κανείς ένα είδος “ανατριχιαστικής οικειότητας” όταν συγκρίνει τις περιγραφές των Ανουννάκι με τους Μεγάλους Παλαιούς του H.P. Lovecraft. Και στις δύο περιπτώσεις έχουμε οντότητες υπεράνθρωπες, πανάρχαιες, που κατέβηκαν από τα άστρα ή από σκοτεινές διαστάσεις, φέρνοντας μαζί τους γνώση, δύναμη και ίσως καταστροφή. Στις σουμεριακές πινακίδες, οι Ανουννάκι παρουσιάζονται ως θεϊκοί μηχανικοί της δημιουργίας, δάσκαλοι των ανθρώπων στο λοβκραφτικό σύμπαν, οι Παλαιοί είναι κοσμικά όντα που έπλασαν ή επηρέασαν τη ζωή στη Γη, αφήνοντας ίχνη, λατρείες και κατάρες πίσω τους.

Ο Lovecraft, παρότι δεν φαίνεται να είχε μελετήσει εκτενώς σουμεριακούς μύθους, αντλεί από το ίδιο ψυχολογικό υπέδαφος, τον φόβο απέναντι σε πανάρχαιες δυνάμεις που υπερβαίνουν την ανθρώπινη κατανόηση. Οι Yog-Sothoth, Shub-Niggurath και οι Yoth-Soggoth όπως και οι Ανουννάκι του Enki και της Inanna είναι δημιουργοί και ταυτόχρονα δυνάστες. Οι πρώτοι πλάθουν πλάσματα-υπηρέτες (τα Shoggoths) που τελικά επαναστατούν, ενώ οι δεύτεροι δημιουργούν τον άνθρωπο “για να εργαστεί” για τους θεούς. Η θεματική του σκλάβου-δημιουργήματος που αποκτά επίγνωση επαναλαμβάνεται σαν αρχετυπικός καθρέφτης σε διαφορετικούς πολιτισμούς και εποχές.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η κοινή κοσμική τοπογραφία, κάτω κόσμος, ύδατα, πύλες και “κοιμισμένες θεότητες”. Ο Lovecraft τοποθετεί τον Κθούλου στη βυθισμένη Ρ’λυε, έναν ωκεάνιο τάφο που θα ανοίξει “όταν τ’ άστρα είναι σωστά”. Οι Σουμέριοι μιλούν για το Απσού και το Τιαμάτ, τις αρχέγονες θαλάσσιες αβύσσους από τις οποίες αναδύθηκαν οι θεοί. Και στις δύο μυθολογίες, το νερό και η άβυσσος δεν είναι σύμβολα ζωής, αλλά τόποι αρχέγονου τρόμου και γέννησης του απερίγραπτου.

Έτσι, ενώ οι Ανουννάκι ανήκουν στην ιστορική και θρησκευτική παράδοση της Μεσοποταμίας και ο Κθούλου στο φαντασιακό της σύγχρονης λογοτεχνίας, και οι δύο ιστορίες μιλούν για την ίδια ανάγκη του ανθρώπου να εξηγήσει το άγνωστο και να το φοβηθεί.

Ο Zecharia Sitchin και ο Πλανήτης Nibiru

Το 1976, ένας ερευνητής ονόματι Zecharia Sitchin θα έφερνε τους Anunnaki ξανά στο προσκήνιο. Στο βιβλίο του The 12th Planet, ισχυρίστηκε ότι οι Anunnaki ήταν εξωγήινοι επισκέπτες από έναν μακρινό πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος τον Nibiru, με τροχιά 3.600 ετών.

Σύμφωνα με τη θεωρία του:

– Οι Anunnaki ήρθαν στη Γη πριν 450.000 χρόνια για να εξορύξουν χρυσό, απαραίτητο για την τεχνολογία τους.

– Δημιούργησαν τον άνθρωπο μέσω γενετικής μηχανικής, αναμειγνύοντας το DNA τους με των πρωτόγονων ανθρώπων.

– Ο Enki ήταν ο “επιστήμονας” που βοήθησε την ανθρωπότητα, ενώ ο Enlil ο αυστηρός επόπτης που την ήθελε υποταγμένη.

Η θεωρία αυτή αν και απορρίφθηκε από την επιστήμη απέκτησε τεράστια απήχηση. Για πολλούς, ο Sitchin έγινε ο προφήτης μιας νέας ερμηνείας της ιστορίας, ότι οι θεοί της αρχαιότητας ήταν εξωγήινοι πολιτισμοί που διαμόρφωσαν τον άνθρωπο.

Από τότε, οι Anunnaki πέρασαν από τη μυθολογία στην αρχαιοαστροναυτική παράδοση, δίπλα στα έργα του Erich von Däniken και τις θεωρίες που αργότερα θα αναδείκνυε το Ancient Aliens.

Μύθος και Μύηση

Ανάμεσα στην ακαδημαϊκή ιστορία και την εναλλακτική ερμηνεία υπάρχει ένας ενδιάμεσος χώρος εκεί όπου ο μύθος λειτουργεί σαν ψυχολογικός καθρέφτης.

Όπως θα έλεγε ο Jacques Vallée, τα φαινόμενα αυτά μπορεί να μην είναι ούτε εξωγήινα ούτε εντελώς φανταστικά ίσως είναι πολυδιάστατες εκδηλώσεις ενός αρχέγονου μηχανισμού που αγγίζει τον άνθρωπο ανά εποχή.

Για τον Vallée, οι “θεοί που κατεβαίνουν από τον ουρανό” δεν είναι διαστημικοί ταξιδιώτες, αλλά μορφές επικοινωνίας ανάμεσα στο συνειδητό και στο άγνωστο.
Εμφανίζονται ως Anunnaki, Grays, άγγελοι ή πνεύματα, ανάλογα με το πλαίσιο του πολιτισμού που τους παρατηρεί.

Ίσως, δηλαδή, οι Anunnaki να μην είναι εξωγήινοι, αλλά διαχρονικές μάσκες του ίδιου φαινομένου που επιμένει να μας επισκέπτεται μέσα στους αιώνες.

Από τους πήλινους πίνακες στην pop κουλτούρα

Από τη δεκαετία του ’80 και μετά, οι Anunnaki πέρασαν από τα πανάρχαια χρονικά στη μαζική κουλτούρα. Στον κινηματογράφο, εμφανίζονται έμμεσα σε έργα όπως το Stargate (1994), όπου αρχαίοι θεοί είναι εξωγήινοι που χρησιμοποίησαν την ανθρωπότητα ως εργαλείο.

Στη μουσική, συγκροτήματα όπως οι Tool, οι Ayreon, οι Mastodon και αρκετοί ακόμη metal και  dark ambient καλλιτέχνες έχουν αντλήσει συμβολισμό από το αφήγημα των Anunnaki τη σύνδεση θεότητας, τεχνολογίας και προέλευσης.

Η λογοτεχνία επιστημονικής φαντασίας τους μετέτρεψε σε συμβολικούς “μηχανικούς” του ανθρώπινου DNA μια γέφυρα ανάμεσα στη βιολογία και τη θεολογία.

Σήμερα, στα forums, στα podcasts και στα video essays του διαδικτύου, οι Anunnaki λειτουργούν σχεδόν σαν παγκόσμιο σύμβολο του ερωτήματος:
«Από πού ερχόμαστε πραγματικά;»

Ο μύθος ως ζωντανό αρχέτυπο

Κι όμως, ίσως η αξία των Anunnaki δεν βρίσκεται στο αν υπήρξαν πραγματικά, αλλά στο γιατί συνεχίζουμε να τους θυμόμαστε. Γιατί το ανθρώπινο μυαλό εξακολουθεί να ψάχνει τους “θεούς που ήρθαν απ’ έξω” είτε αυτοί είναι εξωγήινοι, είτε θεοί, είτε συλλογικές προβολές του ίδιου μας του ασυνείδητου.

Από τη αρχαία μεσοποταμία μέχρι σήμερα, οι Anunnaki παραμένουν το αρχαιότερο πρόσωπο του επισκέπτη. Εκείνου που έρχεται από τον ουρανό όχι απλώς για να μας διδάξει, αλλά για να μας θυμίσει κάτι που έχουμε ξεχάσει ότι το “θείο”, το “εξωγήινο” και το “ανθρώπινο” ίσως να μην είναι διαφορετικά πράγματα,αλλά διαφορετικές όψεις του ίδιου, ακατανόητου μυστηρίου.