Η χαμένη αποικία του Roanoke. Μια ιστορία που άφησε πίσω της μόνο μια λέξη: CROATOAN

Η χαμένη αποικία του Roanoke. Μια ιστορία που άφησε πίσω της μόνο μια λέξη: CROATOAN

Υπάρχουν μυστήρια που επιμένουν, που αρνούνται να χωρέσουν στα πλαίσια της λογικής και της ιστορίας όπως την ξέρουμε. Ένα από τα πιο αινιγματικά της Βόρειας Αμερικής είναι το μυστήριο της χαμένης αποικίας του Roanoke μια ιστορία που ξεκινά με όνειρα και τελειώνει με σιωπή.

Ήταν το 1587 όταν 115 άποικοι από την Αγγλία, υπό την καθοδήγηση του John White, εγκαταστάθηκαν στο νησί Roanoke, στα παράλια της σημερινής Βόρειας Καρολίνας. Ήταν μια εποχή γεμάτη εξερευνήσεις, φιλοδοξίες και αποικιακά οράματα, η Αγγλία προσπαθούσε να θεμελιώσει την παρουσία της στον Νέο Κόσμο. Η αποστολή του White θεωρήθηκε τότε ως το πρώτο βήμα προς μια νέα αρχή.

Όμως η μοίρα είχε άλλα σχέδια.

Λίγους μήνες μετά την άφιξή τους, ο White επέστρεψε στην Αγγλία για προμήθειες. Ο πόλεμος με την Ισπανία όμως καθυστέρησε την επιστροφή του για τρία ολόκληρα χρόνια. Όταν τελικά κατάφερε να επιστρέψει στο Roanoke, το 1590, βρήκε την αποικία άδεια. Δεν υπήρχαν πτώματα, ούτε ίχνη μάχης ή λεηλασίας. Τα σπίτια είχαν αποσυναρμολογηθεί προσεκτικά, σαν κάποιος να είχε μετακινηθεί οργανωμένα.

Το μόνο που απέμεινε, χαραγμένο σε έναν κορμό δέντρου, ήταν μια λέξη:

CROATOAN.

Η λέξη αυτή εξελίχθηκε σε θρύλο. Παραπέμπει στο γειτονικό νησί Croatoan (σημερινό Hatteras), όπου κατοικούσαν ιθαγενείς που διατηρούσαν φιλικές σχέσεις με τους αποίκους. Ο White υπέθεσε ότι ίσως μετακινήθηκαν εκεί. Όμως οι καταιγίδες, η εξάντληση και η έλλειψη πόρων δεν του επέτρεψαν να ερευνήσει περαιτέρω.

Έτσι η έρευνα δεν έγινε ποτέ, αφήνοντας πίσω της ένα κενό και μια λέξη που έμελλε να στοιχειώνει τους αιώνες.

Ή τουλάχιστον… έτσι νομίζουμε.

Έκτοτε, το Roanoke έγινε πεδίο για κάθε είδους θεωρίες.

Ορισμένοι ιστορικοί πιστεύουν πως οι άποικοι αφομοιώθηκαν από τις τοπικές φυλές. Άλλοι θεωρούν πως εξοντώθηκαν από αντίπαλες φυλές ή έπεσαν θύματα επιδημίας. Και έπειτα υπάρχουν οι πιο “δύστροπες” θεωρίες — εκείνες που μιλούν για παράδοξα φαινόμενα, ανεξήγητες μαζικές εξαφανίσεις, ή αλλοιώσεις του χωροχρόνου, σαν τις ιστορίες που τροφοδότησαν αργότερα τον θρύλο του Bermuda Triangle.

Αρχαιολογικά ευρήματα στο Hatteras Island, όπως ευρωπαϊκά εργαλεία και μεταλλικά αντικείμενα, δείχνουν πως τουλάχιστον κάποιοι από τους αποίκους πιθανότατα ενσωματώθηκαν στους ιθαγενείς. Όμως η απουσία μιας οριστικής απάντησης, άφησε χώρο για να γεννηθούν μύθοι, εικασίες και αφηγήσεις στις παρυφές της εναλλακτικής γνωσιολογίας.

Το “Croatoan” έγινε σύμβολο του ανεξήγητου, εμφανίζεται σε λογοτεχνία, σειρές, κόμικς και κινηματογράφο ως μια λέξη-σημάδι για ό,τι χάνεται χωρίς εξήγηση για τους ανθρώπους που διαλύονται μέσα στην ομίχλη του χρόνου.

Στις ρωγμές της πραγματικότητας

Εδώ η αφήγηση ακουμπά και κάτι πέρα από το συνηθισμένο. Οι ερευνητές της εναλλακτικής γνωσιολογίας έχουν θέσει ένα ερώτημα που μοιάζει με σκιώδες μονοπάτι:

Τι μπορεί να συμβεί όταν μια ανθρώπινη ομάδα μετακινείται σε έναν τόπο που θεωρείται από τους ιθαγενείς “ιερός”, “μεταβατικός” ή ενεργειακά “ευαίσθητος”;

Δεν μιλούν για υπερφυσικά όντα, ούτε για μυθολογικά τέρατα, μιλούν για τόπους-κατώφλια, σημεία όπου παλιότεροι λαοί πίστευαν ότι το πέπλο ανάμεσα στους κόσμους λεπτύνει.

Οι ιθαγενείς της περιοχής είχαν αφηγήσεις για “thin places”, τόπους όπου ο χρόνος κυλάει αλλιώς, όπου οι ταξιδιώτες χάνουν τον προσανατολισμό τους η δεν επιστρέφουν ποτέ. Κανείς δεν λέει ότι αυτή είναι η εξήγηση όμως η Ιστορία είναι γεμάτη παραδόσεις που συνδέουν παράξενες εξαφανίσεις με συγκεκριμένες γεωγραφίες. Από τα μονοπάτια των Απαλαχίων μέχρι τις βυθισμένες πολιτείες κάτω από τα νερά της Καραϊβικής.

Και κάπου εδώ το Roanoke παύει να είναι “απλώς ένα ιστορικό μυστήριο”.

Γίνεται ψηφίδα σε ένα μεγαλύτερο παζλ.

Οι μύθοι που επαναλαμβάνονται

Το μυστήριο της χαμένης αποικίας συχνά συγκρίνεται με άλλες ανεξήγητες ιστορίες της ανθρωπότητας.
Με τις μεγαλιθικές πόλεις της Μεσογειακής λεκάνης.
Με τις σιωπηλές πυραμίδες των Περουβιανών Άνδεων.
Με τις υπόγειες δομές της Κούβας που χάνονται κάτω από τα κύματα.
Και με τη Muralla de Finestres στην Ισπανία έναν τόπο που μοιάζει να αιωρείται ανάμεσα σε εποχές.

Όλες αυτές οι ιστορίες έχουν ένα κοινό νήμα, τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στην παρουσία και την εξαφάνιση, στο γνωστό και το άγνωστο.

Ο άνθρωπος οικοδομεί, εξερευνά, φτάνει στο όριο και κάποια στιγμή χάνεται, αφήνοντας πίσω του μόνο ίχνη, πέτρες, σχέδια, λέξεις χαραγμένες σε κορμούς δέντρων.

Και ίσως… εκεί κρύβεται το πραγματικό μήνυμα

Ίσως οι άποικοι του Roanoke να μην εξαφανίστηκαν με τρόπο “μυστηριώδη”.
Ίσως απλώς έγιναν ένα με τον τόπο όπου προσπάθησαν να ριζώσουν.
Ίσως όμως να βρέθηκαν μπροστά σε κάτι που εμείς δεν κατανοούμε ακόμη σε μια στιγμή όπου η πραγματικότητα λειτούργησε διαφορετικά.

Το Roanoke μας θυμίζει ότι η Ιστορία δεν είναι πάντα γραμμένη, συχνά είναι σκαλισμένη πάνω στη λήθη, περιμένοντας κάποιον, αιώνες αργότερα, να τη διαβάσει ξανά.