Ο Ερμής ο Τρισμέγιστος τα Ερμητικά κείμενα και οι επτά θεμελιώδεις αρχές.

Ο Ερμής ο Τρισμέγιστος τα Ερμητικά κείμενα και οι επτά θεμελιώδεις αρχές. 

Ο Ερμής ο Τρισμέγιστος είναι μια μυθική και συμβολική μορφή που συνδέεται με την εσωτερική φιλοσοφία, τον ερμητισμό και τον μυστικισμό. Το όνομά του προέρχεται από τη συγχώνευση του ελληνικού θεού Ερμή και του αιγυπτιακού θεού Θωθ, ο οποίος ήταν θεός της σοφίας, της γραφής και της μαγείας στην αρχαία Αίγυπτο. Ο τίτλος “Τρισμέγιστος” (που σημαίνει “τρεις φορές μέγιστος”) εκφράζει την υπέρτατη σοφία και τη θεϊκή φύση που του αποδίδεται.

Σύμφωνα με την παράδοση, ο Ερμής ο Τρισμέγιστος θεωρείται ο συγγραφέας των Ερμητικών Κειμένων, μιας συλλογής από φιλοσοφικά, θεολογικά και αλχημιστικά κείμενα που αναπτύχθηκαν μεταξύ του 2ου αιώνα π.Χ. και του 3ου αιώνα μ.Χ. Αυτά τα κείμενα επηρέασαν βαθιά την αλχημεία, την αστρολογία και τη δυτική εσωτερική παράδοση.

Ο Ερμητισμός βασίζεται σε θεμελιώδεις αρχές, όπως:

– “Όπως είναι πάνω, έτσι είναι και κάτω” η ιδέα ότι το σύμπαν και ο άνθρωπος αντικατοπτρίζουν ο ένας τον άλλο.

– Η έννοια του Όλου η ύπαρξη ενός υπέρτατου νου που διέπει την πραγματικότητα.

– Η Θεουργία και η Μεταμόρφωση η αναζήτηση της θεϊκής γνώσης και της ένωσης με το θείο μέσω της σοφίας.

Ο Ερμής ο Τρισμέγιστος είχε τεράστια επιρροή στον Νεοπλατωνισμό, τον Χριστιανικό Γνωστικισμό, τον Ισλαμικό μυστικισμό και τον Μεσαιωνικό Ευρωπαϊκό αποκρυφισμό. Αν και η ιστορική του ύπαρξη είναι αμφίβολη, η φιλοσοφία του συνεχίζει να εμπνέει εσωτεριστές, αλχημιστές και στοχαστές μέχρι και σήμερα.

Γιατί ο Ερμής και όχι κάποιος άλλος;

Ο Ερμής ο Τρισμέγιστος προέκυψε ως συμβολική μορφή επειδή συνδύαζε δύο πανίσχυρες παραδόσεις σοφίας:

– Τον ελληνικό Ερμή, θεό της επικοινωνίας, της γνώσης, της μαγείας και του εμπορίου.

– Τον αιγυπτιακό Θωθ, θεό της γραφής, της σοφίας, των μαθηματικών και της μαγείας.

Αυτή η συγχώνευση έγινε φυσικά επειδή οι αρχαίοι Έλληνες, όταν κατέκτησαν την Αίγυπτο (κυρίως μετά την εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου), αναγνώρισαν μεγάλες ομοιότητες ανάμεσα στους δύο θεούς. Έτσι, η φιγούρα του Ερμή-Θωθ εξελίχθηκε στον μυθικό Ερμή τον Τρισμέγιστο, που δεν ήταν απλώς ένας θεός, αλλά ένας θείος φιλόσοφος και δάσκαλος, ένας σοφός που κατείχε τη γνώση του σύμπαντος.

Άλλοι θεοί και φιγούρες είχαν επίσης συνδεθεί με τη σοφία όπως ο Πυθαγόρας, ο Πλάτωνας, ή ο Μωυσής στις εβραϊκές παραδόσεις αλλά ο Ερμής ο Τρισμέγιστος είχε κάτι μοναδικό: τη σύνδεση της φιλοσοφίας με την πρακτική μυστικιστική γνώση. Οι ερμητικές διδασκαλίες δεν ήταν μόνο θεωρητικές, αλλά περιείχαν πρακτικές οδηγίες για τη μαγεία, την αλχημεία και τη μεταμόρφωση του ανθρώπου σε θείο ον.

Επίσης, ο ερμητισμός δεν ήταν “θρησκεία” με τη στενή έννοια, αλλά ένα σύστημα σοφίας που μπορούσε να ενσωματωθεί σε πολλές θρησκείες. Γι’ αυτό και επηρέασε τον Χριστιανισμό, τον Ισλαμικό μυστικισμό, τον Γνωστικισμό, ακόμα και τη δυτική αλχημεία και τον Ροδοσταυρισμό.

Έτσι, ο Ερμής ο Τρισμέγιστος επιλέχθηκε ως η υπέρτατη μορφή σοφίας, γιατί συνδύαζε την πνευματική σοφία της Ανατολής και τη φιλοσοφική σκέψη της Δύσης, δημιουργώντας μια γέφυρα ανάμεσα στις δύο. Δεν ήταν υπαρκτό πρόσωπο, αλλά μια συμβολική και μυθική φιγούρα που δημιουργήθηκε από τη συγχώνευση του ελληνικού Ερμή και του αιγυπτιακού Θωθ. Δεν υπάρχουν ιστορικές αποδείξεις ότι υπήρξε πραγματικό πρόσωπο, όπως συμβαίνει με φιλοσόφους όπως ο Σωκράτης ή ο Πλάτωνας.

Η μορφή του διαμορφώθηκε στα ελληνιστικά χρόνια, όταν οι Έλληνες ήρθαν σε επαφή με την αιγυπτιακή κουλτούρα, και εξελίχθηκε μέσα από τα Ερμητικά Κείμενα. Αυτά τα κείμενα είναι μια συλλογή φιλοσοφικών και μυστικιστικών γραφών, που γράφτηκαν μεταξύ του 2ου αιώνα π.Χ. και του 3ου αιώνα μ.Χ. από άγνωστους συγγραφείς. Οι συγγραφείς τους αποδίδουν τη σοφία τους στον “Ερμή τον Τρισμέγιστο” για να προσδώσουν αυθεντία και κύρος στα κείμενα.

Συγχώνευση ελληνικής και αιγυπτιακής σοφίας → Ο ελληνικός ορθολογισμός και η αιγυπτιακή μυστικιστική παράδοση έπρεπε να ενοποιηθούν σε έναν κοινό σοφό δάσκαλο.

Αναζήτηση μιας αρχέγονης θείας γνώσης → Στην ελληνιστική εποχή, υπήρχε η τάση να αποδίδεται η αληθινή σοφία σε κάποιον αρχαίο μύστη, όπως έγινε και με τον Πυθαγόρα ή τον Ορφέα.

Επηρεασμός πολλών θρησκευτικών και φιλοσοφικών ρευμάτων → Ο ερμητισμός διαδόθηκε στον Γνωστικισμό, στον Νεοπλατωνισμό, στον Χριστιανισμό και αργότερα στην Αλχημεία και τον Εσωτερισμό.

Έτσι, ο Ερμής ο Τρισμέγιστος είναι περισσότερο ένας συμβολικός δάσκαλος παρά ένα πραγματικό ιστορικό πρόσωπο. Παρ’ όλα αυτά, η επιρροή του στις μυστικιστικές και φιλοσοφικές παραδόσεις της ανθρωπότητας παραμένει τεράστια.

Τα Ερμητικά Κείμενα είναι μια συλλογή φιλοσοφικών, μυστικιστικών και θεολογικών γραφών που αποδίδονται στον Ερμή τον Τρισμέγιστο. Αυτά τα κείμενα γράφτηκαν μεταξύ του 2ου αιώνα π.Χ. και του 3ου αιώνα μ.Χ., κυρίως στα ελληνιστικά και ρωμαϊκά χρόνια, και αποτέλεσαν τη βάση του Ερμητισμού, μιας φιλοσοφικής και θρησκευτικής παράδοσης που συνδυάζει τον Νεοπλατωνισμό, τον Γνωστικισμό και την αιγυπτιακή μυστικιστική σκέψη. Δεν είναι ένα ενιαίο βιβλίο, αλλά μια σειρά από διαλόγους, ύμνους και φιλοσοφικές πραγματείες που καλύπτουν διαφορετικές πτυχές της πραγματικότητας, της θεϊκής γνώσης και της ανθρώπινης ύπαρξης.

1. Θεολογία & Κοσμογονία (Η δημιουργία του κόσμου) : Ο Θεός περιγράφεται ως “Το Όλον” (το απόλυτο, το αιώνιο και το άρρητο). Ο κόσμος δημιουργήθηκε από τον Νου του Θεού και διέπεται από τη θεία Τάξη (Αρμονία – Λόγος – Αλήθεια). Ο άνθρωπος κατέχει θεϊκό σπινθήρα και μπορεί να επιστρέψει στην ένωση με το Θείο.

2. Η Μύηση & η Γνώση του Σύμπαντος : Μέσω της φιλοσοφικής και μυστικιστικής αναζήτησης, ο άνθρωπος μπορεί να ανυψωθεί πνευματικά. Ο σκοπός της ζωής είναι η εσωτερική φώτιση και η γνώση της αλήθειας. Ο κόσμος χωρίζεται σε υλική (κατώτερη) και πνευματική (ανώτερη) πραγματικότητα.

3. Ο Νους και η Μεταμόρφωση του Ανθρώπου : Η ψυχή μπορεί να απελευθερωθεί από τα δεσμά του υλικού κόσμου μέσω της κατανόησης και της σοφίας. Το “Ποιμάνδρης” (ένα από τα σημαντικότερα Ερμητικά Κείμενα) περιγράφει μια αποκάλυψη όπου ο Ερμής λαμβάνει γνώση από μια θεϊκή οντότητα για τη φύση της πραγματικότητας.

4. Αλχημεία, Αστρολογία και Μαγεία : Παρότι τα κύρια κείμενα είναι φιλοσοφικά, υπήρχαν και πρακτικά εγχειρίδια που ασχολούνταν με αλχημικές μετατροπές, την αστρολογία και τη μυστικιστική μαγεία. Η αρχή “Όπως είναι πάνω, έτσι είναι και κάτω” (Principium Correspondentia) δείχνει τη σύνδεση του μικρόκοσμου (άνθρωπος) με τον μακρόκοσμο (σύμπαν).

Κύρια Ερμητικά Κείμενα

“Ποιμάνδρης” – Η πιο σημαντική γραφή, όπου ο Ερμής λαμβάνει αποκαλύψεις για τη φύση του Θεού, του κόσμου και της ψυχής.

“Ο Λόγος προς τον Τατ” – Διάλογος όπου εξηγείται η φύση της αθανασίας και της γνώσης.

“Ο Ασκληπιός” – Κείμενο που αφορά τη μαγεία, τη δημιουργία των ειδώλων και τη θεουργία.

Η Επίδραση των Ερμητικών Κειμένων

Τα κείμενα αυτά είχαν τεράστια επιρροή στη φιλοσοφία και τον μυστικισμό:

Νεοπλατωνισμός → Ο Πλωτίνος και οι μαθητές του ενσωμάτωσαν πολλές Ερμητικές ιδέες.

Γνωστικισμός → Πίστευαν στην απόκρυφη γνώση και την απελευθέρωση από την ύλη, όπως τα Ερμητικά κείμενα.

Μεσαιωνική Αλχημεία → Η Ερμητική σοφία επηρέασε βαθιά τους αλχημιστές του Μεσαίωνα και της Αναγέννησης.

Ροδοσταυρισμός & Τεκτονισμός → Οι εσωτερικές παραδόσεις της Ευρώπης βασίστηκαν στις διδασκαλίες του Ερμή του Τρισμέγιστου.

Τα Ερμητικά Κείμενα ήταν ένας συνδυασμός φιλοσοφίας, μυστικισμού και θεουργίας, που παρουσίαζαν έναν δρόμο αυτογνωσίας και επανένωσης με το Θείο. Δεν ήταν απλά θεωρητικά κείμενα, αλλά οδηγίες για πνευματική μεταμόρφωση. Ο Ερμής ο Τρισμέγιστος ήταν μια μυθική φιγούρα, αλλά τα Ερμητικά Κείμενα είναι πραγματικά κείμενα, γραμμένα από διάφορους ανώνυμους συγγραφείς μεταξύ του 2ου π.Χ. και 3ου μ.Χ. αιώνα.

Οι συγγραφείς τους απέδιδαν τη γνώση στον Ερμή τον Τρισμέγιστο για δύο βασικούς λόγους:

Για να προσδώσουν κύρος στα γραπτά τους – Ήταν σύνηθες στην αρχαιότητα να αποδίδουν σημαντικά κείμενα σε σοφούς ή θεϊκές μορφές, όπως έγινε και με τον Ορφέα (Ορφικά Κείμενα) ή τον Μωυσή.

Για να δημιουργήσουν μια μυθολογική γέφυρα μεταξύ ελληνικής και αιγυπτιακής γνώσης – Τα Ερμητικά Κείμενα ένωναν τη φιλοσοφία των Ελλήνων (π.χ. Πλάτωνα, Νεοπλατωνισμού) με την ιερή γνώση των Αιγυπτίων.

Ποιοι έγραψαν τα Ερμητικά Κείμενα;

Δεν γνωρίζουμε συγκεκριμένους συγγραφείς, αλλά ήταν πιθανότατα:

– Ελληνόφωνοι Αιγύπτιοι φιλόσοφοι που συνδύασαν ελληνική και αιγυπτιακή σκέψη.

– Γνωστικοί διδάσκαλοι που έγραψαν μυστικιστικά κείμενα για την απόκρυφη γνώση.

– Νεοπλατωνικοί φιλόσοφοι που ανέπτυξαν μεταφυσικές και μυστικιστικές θεωρίες.


Τα κείμενα αυτά διαδόθηκαν κυρίως στην Αλεξάνδρεια, όπου υπήρχε έντονη αλληλεπίδραση ελληνικής, αιγυπτιακής και ιουδαϊκής φιλοσοφίας. Τα Ερμητικά Κείμενα ήταν έργο πολλών συγγραφέων και όχι προϊόν ενός ιστορικού Ερμή του Τρισμέγιστου. Αντίθετα, ο Ερμής ο Τρισμέγιστος ήταν ένα σύμβολο της θείας σοφίας, γύρω από το οποίο χτίστηκε μια ολόκληρη φιλοσοφική και μυστικιστική παράδοση.

Η φιλοσοφία του Ερμή του Τρισμέγιστου επηρέασε πολλές θρησκείες και κινήματα, κυρίως κατά την Ελληνιστική και Ρωμαϊκή περίοδο, καθώς και την Αναγέννηση. Ο Ερμής θεωρείται ως ο μεγάλος δάσκαλος της μαγείας, της αλχημείας και της θεουργίας.

Η Ερμητική Παράδοση (Hermeticism): Το Ερμητικό κίνημα επικεντρώνεται στις διδασκαλίες που αποδίδονται στον Ερμή του Τρισμέγιστου. Οι Ερμητικοί πίστευαν στην αλληλεπίδραση του ανθρώπου με το θείο και στο ταξίδι της πνευματικής ανύψωσης μέσω της γνώσης. Η διδασκαλία του Ερμή του Τρισμέγιστου επηρεάζει την αλχημεία, τη μαγεία, τη θεουργία και τη μεταφυσική.

Αλχημεία: Η αλχημεία, με την έννοια της πνευματικής και υλικής μεταμόρφωσης, έχει στενές σχέσεις με τις διδασκαλίες του Ερμή. Οι αλχημιστές του Μεσαίωνα και της Αναγέννησης θεωρούσαν τον Ερμή ως τον προστάτη και δάσκαλο της τέχνης τους.

Θεουργία: Η θεουργία, η τέχνη του να προκαλείς θεϊκή βοήθεια μέσω τελετουργιών και επικλήσεων, είναι επίσης στενά συνδεδεμένη με την Ερμητική παράδοση. Οι θεουργοί επιδιώκουν τη σύνδεση με το θείο και την πνευματική αναβάθμιση, κάτι που αντικατοπτρίζει τις διδασκαλίες του Ερμή.

Ροδόσταυροι (Rosicrucians): Ο Ροδόσταυρος είναι ένα μυστικιστικό κίνημα που εμφανίστηκε στη Γερμανία τον 17ο αιώνα και το οποίο επηρεάστηκε σε μεγάλο βαθμό από τις Ερμητικές διδασκαλίες. Οι Ροδόσταυροι εστίασαν στη σύνθεση της επιστήμης, της φιλοσοφίας, και του πνευματισμού.
Κλασικοί Ερμητικοί Σχολές (Ιστορικοί Ερμητικοί Κύκλοι) : Από τον 2ο αιώνα π.Χ. μέχρι και την Αναγέννηση, διάφοροι κύκλοι και σχολές, όπως οι Στοϊκοί και Πλατωνικοί φιλόσοφοι, επηρεάστηκαν από τα Ερμητικά κείμενα, αναγνωρίζοντας την κεντρική σημασία του φωτός και της πνευματικής γνώσης. Η διδασκαλία του Ερμή του Τρισμέγιστου, κυρίως μέσω της Ερμητικής Παράδοσης, της αλχημείας και της θεουργίας, επηρέασε περισσότερο δυτικές κοινωνίες και διανοούμενες τάξεις, καθώς και διάφορα μυστικιστικά κινήματα που αναπτύχθηκαν στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική.

Ευρωπαϊκές χώρες:

Ιταλία και Γαλλία: Στην Αναγέννηση, η Ερμητική παράδοση είχε σημαντική επίδραση στη φιλοσοφία και τη σκέψη, με φιλοσόφους και διανοούμενους όπως ο Giovanni Pico della Mirandola και ο Marsilio Ficino να ενστερνίζονται τα Ερμητικά κείμενα. Η ιδέα του φωτός και της πνευματικής γνώσης που προτάθηκε από τον Ερμή επηρεάζει την ανάπτυξη του νεοπλατωνισμού και της μεταφυσικής σκέψης.

Ηνωμένο Βασίλειο και Γερμανία: Η αλχημεία και η θεουργία, που ήταν βασικές πρακτικές της Ερμητικής παράδοσης, αναπτύχθηκαν στην Αγγλία και τη Γερμανία κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα και της Αναγέννησης. Σημαντικοί αλχημιστές και φιλοσοφικοί κύκλοι, όπως οι Ροδόσταυροι, επηρεάστηκαν έντονα από τις διδασκαλίες του Ερμή.

Βόρεια Αμερική : Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του 19ου και 20ού αιώνα, υπήρξε ένα κίνημα που ενσωμάτωσε Ερμητικές ιδέες και μυστικισμό, με τη συμμετοχή διανοούμενων όπως ο Ralph Waldo Emerson και άλλων φιλοσόφων της φιλοσοφίας του “Transcendentalism”. Ο Ερμιστικός λόγος περί αυτογνωσίας και εσωτερικής αναζήτησης ενσωματώθηκε στο πλαίσιο της αμερικανικής μυστικιστικής σκέψης.

Ροδόσταυροι και Μυστικιστικά Κινήματα:

Η Ερμητική παράδοση επηρεάζει επίσης τα ροδόσταυρα και άλλες μυστικιστικές σχολές στις δυτικές κοινωνίες, οι οποίες συνεχίζουν να δραστηριοποιούνται και σήμερα, αν και σε πιο κλειστές ή εσωτερικές κοινότητες.

Βασικές Διδασκαλίες του Ερμή του Τρισμέγιστου:

Η διδασκαλία του Ερμή του Τρισμέγιστου, γνωστή και ως Ερμητισμός, ενσωματώνει πνευματικές και φιλοσοφικές αρχές, και έχει επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό τη μυστικιστική και αλχημική σκέψη.

Η Ενότητα του Σύμπαντος (Η Αρχή της Συνοχής) : Ο Ερμής διδάσκει ότι το σύμπαν είναι ενιαίο και ότι όλα τα μέρη του είναι συνδεδεμένα με μια ανώτερη θεϊκή αρχή. Το υλικό και το πνευματικό στοιχείο δεν είναι διαχωρισμένα αλλά αποτελούν εκφράσεις του ίδιου θείου λόγου. Ο κόσμος είναι γεμάτος με πνευματική ενέργεια που διαπερνά τα πάντα και συνδέει όλα τα όντα.

Η Σχέση Ανθρώπου και Θεού : Ο Ερμής υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος είναι μέρος της θεϊκής τάξης και ότι μέσω της γνώσης και της αυτογνωσίας μπορεί να έρθει σε επαφή με το θεϊκό στοιχείο. Η πνευματική πρόοδος επιτυγχάνεται μέσω της αναγνώρισης αυτής της σύνδεσης και της αναζήτησης της αλήθειας.

Η Αρχή της Αντιστοιχίας : Η πιο γνωστή αρχή του Ερμητισμού είναι η «Ό,τι είναι πάνω είναι όπως ό,τι είναι κάτω», που σημαίνει ότι υπάρχουν αντιστοιχίες και αναλογίες μεταξύ του μακρόκοσμου και του μικρόκοσμου. Η κατανόηση του κόσμου και του εαυτού μας προέρχεται από τη μελέτη αυτών των αντιστοιχιών.

Η Μεταμόρφωση και η Αλχημεία : Η αλχημεία δεν είναι μόνο η μετατροπή υλικών (όπως ο μόλυβδος σε χρυσό) αλλά και η πνευματική μεταμόρφωση του ανθρώπου. Ο Ερμής διδάσκει ότι μέσω της εσωτερικής εργασίας, της καθαρής σκέψης και της ανύψωσης του πνεύματος, ο άνθρωπος μπορεί να μεταμορφωθεί και να προσεγγίσει την τελειότητα.

Η Ιδέα του Θείου Λόγου (Logos) : Ο Ερμής ο Τρισμέγιστος τονίζει τη σημασία του «Λόγου» ή της θείας νοημοσύνης που διέπει το σύμπαν. Αυτός ο Λόγος είναι η αρχή μέσω της οποίας το σύμπαν και τα όντα δημιουργούνται και διατηρούνται. Ο άνθρωπος μπορεί να κατανοήσει τη θεία τάξη μόνο μέσω της αληθινής γνώσης και σοφίας.

Τα ερμητικά κείμενα και η διδασκαλία του Ερμή του Τρισμέγιστου βρίσκονται σε μια ενδιαφέρουσα θέση μεταξύ θρησκείας και φιλοσοφίας. Δεν μπορούμε να τα χαρακτηρίσουμε ως οργανωμένη θρησκεία με την παραδοσιακή έννοια (όπως ο Χριστιανισμός ή ο Ζωροαστρισμός), αλλά ούτε και απλή φιλοσοφία, καθώς περιέχουν ισχυρά μυστικιστικά και μεταφυσικά στοιχεία.

Γιατί τα ερμητικά κείμενα μοιάζουν με θρησκεία;

Πίστη σε έναν Ύψιστο Θεό :
Στα Ερμητικά Κείμενα γίνεται αναφορά σε έναν ανώτατο Θεό, τον Νου ή τον Δημιουργό. Ο Θεός είναι η απόλυτη πηγή όλων των πραγμάτων και το σύμπαν είναι η έκφρασή του. Υπάρχει επίσης η έννοια της προσευχής και της θείας αποκάλυψης, όπως συμβαίνει σε πολλές θρησκείες.

Η Πνευματική Σωτηρία μέσω της Γνώσης (Γνώσις) :
Τα Ερμητικά Κείμενα διδάσκουν ότι ο άνθρωπος μπορεί να ενωθεί με το Θείο μέσω της γνώσης (Γνώσις), της αυτογνωσίας και της κατανόησης της αλήθειας του σύμπαντος. Αυτή η σωτηριολογική προσέγγιση θυμίζει τον Χριστιανισμό και τον Γνωστικισμό, όπου η ψυχή πρέπει να «ξυπνήσει» για να επιστρέψει στη θεία της πηγή.

Η Αντίληψη του Σύμπαντος ως Ιερού : Τα ερμητικά κείμενα παρουσιάζουν το σύμπαν ως ένα ζωντανό ον που είναι γεμάτο θεϊκή σοφία και δύναμη. Αυτή η κοσμοθεωρία θυμίζει τον πανθεϊσμό και τον μυστικισμό πολλών θρησκευτικών συστημάτων.

Γιατί τα Ερμητικά Κείμενα είναι περισσότερο φιλοσοφία;

Έλλειψη Δογματικής Πίστης και Τελετουργιών : Σε αντίθεση με τις οργανωμένες θρησκείες, ο Ερμητισμός δεν έχει δόγματα, αυστηρούς κανόνες, ιερείς ή επίσημες τελετές. Δεν απαιτείται λατρεία ή πίστη σε κάποια συγκεκριμένη θεότητα.

Η Έμφαση στη Λογική και τη Σοφία : 
Ο Ερμητισμός δεν ζητά απλή πίστη, αλλά αναζήτηση της γνώσης μέσω της λογικής και της εσωτερικής εμπειρίας. Θυμίζει τις ελληνικές φιλοσοφικές σχολές, όπως τον Πλατωνισμό και τον Νεοπλατωνισμό.

Ο Ανθρωποκεντρισμός και η Αυτογνωσία :
Ο Ερμητισμός διδάσκει ότι ο άνθρωπος είναι συνεργός στη δημιουργία και ότι έχει θεϊκή φύση. Δεν δίνει έμφαση στην υπακοή σε έναν Θεό, αλλά στην αυτοβελτίωση και την πνευματική ανύψωση.

Ο Ερμητισμός βρίσκεται ανάμεσα στη φιλοσοφία και τη θρησκεία. Μπορούμε να τον χαρακτηρίσουμε ως μυστικιστική φιλοσοφία ή εσωτερική θρησκευτική παράδοση, αλλά όχι ως τυπική οργανωμένη θρησκεία. Μοιάζει με τον Νεοπλατωνισμό, τον Γνωστικισμό και τις εσωτερικές σχολές σκέψης, όπου η γνώση του Θεού είναι συνδεδεμένη με την αυτογνωσία και τη μυστικιστική εμπειρία.

Επομένως, αν κάποιος αναζητά δογματική πίστη, ο Ερμητισμός δεν μπορεί να θεωρηθεί θρησκεία. Αν όμως κάποιος αναζητά πνευματική φιλοσοφία και εσωτερική σοφία, τότε ο Ερμητισμός προσφέρει έναν από τους πιο ολοκληρωμένους δρόμους προς την κατανόηση του κόσμου και του εαυτού μας.

Οι βασικές Ερμητικές αρχές βασίζονται στα κείμενα που αποδίδονται στον Ερμή τον Τρισμέγιστο, ιδιαίτερα στο Κυμβάλειον (The Kybalion), ένα βιβλίο που δημοσιεύθηκε το 1908 και υποτίθεται ότι συνοψίζει τις διδασκαλίες του Ερμητισμού.

Οι επτά θεμελιώδεις αρχές είναι:

1. Η Αρχή του Νου (The Principle of Mentalism) :
“Το Παν είναι Νους. Το Σύμπαν είναι Νοητικό.”
Ο κόσμος είναι ένα προϊόν της σκέψης και της συνείδησης. Η πραγματικότητα προέρχεται από τον Νου του Θεού (ή του Όλου), και η ύλη είναι απλώς μια εκδήλωση αυτής της θεϊκής σκέψης. Αντιστοιχεί στη σύγχρονη έννοια του ιδεαλισμού στη φιλοσοφία

2. Η Αρχή της Αντιστοιχίας (The Principle of Correspondence) :
“Όπως επάνω, έτσι και κάτω. Όπως μέσα, έτσι και έξω.”
Υπάρχει μια αρμονία μεταξύ των διαφορετικών επιπέδων ύπαρξης: το φυσικό, το νοητικό και το πνευματικό επίπεδο. Τα μοτίβα του μικρόκοσμου (ανθρώπινη ψυχή, ατομικά σωματίδια) αντικατοπτρίζονται στον μακρόκοσμο (σύμπαν, θεϊκό σχέδιο).
Αυτή η αρχή χρησιμοποιείται στην αστρολογία, την αλχημεία και τον μυστικισμό.

3. Η Αρχή της Δόνησης (The Principle of Vibration) :
“Τίποτα δεν είναι ακίνητο. Τα πάντα δονούνται.”
Τα πάντα στο σύμπαν βρίσκονται σε συνεχή κίνηση, από το μεγαλύτερο γαλαξία μέχρι το μικρότερο άτομο. Οι σκέψεις, τα συναισθήματα και τα αντικείμενα έχουν διαφορετικά επίπεδα δόνησης. Ο έλεγχος των δονήσεων μέσω διαλογισμού ή συγκέντρωσης μπορεί να αλλάξει την πραγματικότητα.

4. Η Αρχή της Πολικότητας (The Principle of Polarity) :
“Τα πάντα είναι διπλά. Κάθε τι έχει δύο πόλους.”
Κάθε έννοια έχει το αντίθετό της (ζέστη – κρύο, φως – σκοτάδι, αγάπη – μίσος). Τα αντίθετα είναι απλώς διαφορετικοί βαθμοί της ίδιας ουσίας. Μέσω της νοητικής μεταστοιχείωσης, κάποιος μπορεί να μετατρέψει μια αρνητική κατάσταση σε θετική.

5. Η Αρχή του Ρυθμού (The Principle of Rhythm) :
“Τα πάντα ρέουν, μέσα και έξω. Όλα έχουν τις αυξομειώσεις τους.”
Υπάρχουν φυσικοί κύκλοι σε όλα τα πράγματα (ημέρα – νύχτα, ζωή – θάνατος, παλίρροια – άμπωτη). Ο ρυθμός επηρεάζει όλες τις πτυχές της ζωής, και η κατανόησή του βοηθά στην πνευματική ανάπτυξη. Ο γνώστης του ρυθμού μπορεί να ξεπεράσει τις ακραίες διακυμάνσεις της ζωής.

6. Η Αρχή της Αιτίας και του Αποτελέσματος (The Principle of Cause and Effect) :
“Κάθε αιτία έχει το αποτέλεσμά της. Κάθε αποτέλεσμα έχει την αιτία του.”
Τίποτα δεν συμβαίνει τυχαία· όλα τα γεγονότα έχουν αιτία. Η μοίρα μπορεί να αλλάξει αν κάποιος γίνει η ίδια η αιτία των αλλαγών που θέλει να δει στη ζωή του. Συνδέεται με το κάρμα σε διάφορα φιλοσοφικά συστήματα.

7. Η Αρχή του Γένους (The Principle of Gender) :
“Το Γένος είναι σε όλα. Τα πάντα έχουν το αρσενικό και το θηλυκό στοιχείο τους.”

Στη φύση, υπάρχουν αρσενικές και θηλυκές αρχές που συνεργάζονται σε όλα τα επίπεδα ύπαρξης.Το αρσενικό στοιχείο συμβολίζει τη λογική, την κίνηση και τη δημιουργία, ενώ το θηλυκό τη διαίσθηση, την υποδοχή και την εξέλιξη.Η ισορροπία αυτών των δυνάμεων είναι το κλειδί για την πνευματική ανάπτυξη.

Οι Ερμητικές αρχές, αποδιδόμενες στον Ερμή τον Τρισμέγιστο, είναι περισσότερο φιλοσοφικές και μυστικιστικές διδασκαλίες παρά δογματικές θρησκευτικές αρχές.

Επηρέασαν:

Αλχημεία

Καμπάλα

Τεκτονισμό

Αποκρυφισμό

Σύγχρονες πνευματικές και μεταφυσικές διδασκαλίες

Η ουσία τους είναι η γνώση των νόμων του σύμπαντος και η εφαρμογή τους για την εξέλιξη της συνείδησης. ​

Όποιος ενδιαφέρεται για περισσότερα, μια αναζήτηση σε You tube και γενικότερα στο internet θα αποκαλύψει πολλές σχέσεις του Ερμή του Τρισμέγιστου και των Ερμητικών κειμένων με πολλά.

Ίσως σας ενδιαφέρουν…